Πώς να ξεπεράσω ενοχές και φόβο για χαμένο χρόνο στη ζωή μου;

Καταλαβαίνω πως οι ενοχές, ο φόβος και οι σκέψεις γύρω από το παρελθόν νιώθετε πως σας κρατάνε στάσιμους στο παρόν όπως και στο παρελθόν. Είναι πολύ λογικό να νιώθετε έτσι, εφόσον έχετε επιθυμίες σε πολλους τομείς της ζωής σας, οι οποίες νιώθετε πως δεν θα πραγματοποιηθούν. Η αλήθεια είναι ότι αυτή η δυσφορία που νιώθετε είναι απαραίτητη για να συνειδητοποιήσετε ότι όντως είστε στάσιμοι (και δεν είστε εκεί που θέλετε να βρίσκεστε). Αυτή η δυσφορία σας οδήγησε να αναρωτηθείτε, να ψάξετε και να θέσετε αυτό το ερώτημα εδώ. Έχετε κάνει ήδη το πρώτο βήμα προς την αλλαγή. Χρειάζεται να κατανοήσετε και να αποδεχτείτε τους λόγους για τους οποίους ο ε...αυτός σας στο παρελθόν ενήργησε όπως ενήργησε. Να τον "δικαιολογήσετε". Αυτό θα σας βοηθήσει να το αφήσετε να περάσει και να μην πυροδοτεί το αίσθημα των ενοχών που προέρχεται από το "μα γιατί δεν έκανα το τάδε". Ποτέ δεν είναι αργά. Η πρώτη καλύτερη στιγμή για να φυτέψετε ένα δέντρο ήταν 15 χρόνια πριν, η δεύτερη καλύτερη στιγμή είναι στο τώρα. Με έξυπνους μικρούς στόχους, βήμα-βήμα θα βγείτε από τον καθοδικό αρνητικό κύκλο των σκέψεων και συναισθημάτων και θα αρχίσετε να βλέπετε την αλλαγή που επιθυμείτε. Ίσως σε αυτό σας το εγχείρημα να χρειαστείτε τη βοήθεια ενός ψυχοθεραπευτή που θα σας καθοδηγήσει να ανακαλύψετε τι είναι αυτό που σας κάνει να νιώθετε στασιμότητα. Να είστε καλά. Διάβασε περισσότερα

Καλησπέρα σας και χρόνια πολλά με υγεία,

Αυτό που βιώνετε είναι ένας φαύλος κύκλος ενοχών και φόβου, όπου το παρελθόν αντιμετωπίζεται σαν «χαμένος χρόνος» και το μέλλον σαν απειλή, με αποτέλεσμα να παραλύει το παρόν. Συνήθως αυτό εμφανίζεται μετά από περιόδους ψυχικής δυσκολίας, όπου η στασιμότητα δεν ήταν επιλογή αλλά τρόπος επιβίωσης. Το πρόβλημα δεν είναι ότι κοιτάτε το παρελθόν, αλλά ότι το κρίνετε σκληρά και το χρησιμοποιείτε ως απόδειξη αποτυχίας. Η αλλαγή δεν έρχεται προσπαθώντας να «αναπληρώσετε» τον χρόνο, αλλά μετατοπίζοντας την προσοχή σε μικρά, ρεαλιστικά βήματα στο παρόν και καλλιεργώντας μεγαλύτερη κ...ατανόηση προς τον εαυτό σας. Με τη βοήθεια ψυχοθεραπείας μπορεί να δουλευτεί το πένθος για ό,τι δεν έγινε και να μειωθεί η αυτοκριτική, ώστε να αρχίσετε να προχωράτε χωρίς τον πανικό ότι πρέπει να προλάβετε τα πάντα. Διάβασε περισσότερα

Αυτό που περιγράφεις δεν είναι αδυναμία ούτε «λάθος τρόπος σκέψης». Είναι μια αναμενόμενη ψυχική αντίδραση όταν ένα άτομο προσπαθεί να νοηματοδοτήσει περιόδους ζωής που βίωσε με πόνο, ακινησία ή αίσθηση απώλειας ελέγχου. Θα το έβλεπα μέσα από τρεις αλληλένδετες διεργασίες.

Πρώτον, η ενοχή που νιώθεις δεν αφορά πραγματικά τον χρόνο· αφορά την ευθύνη που πιστεύεις ότι είχες τότε. Στη συστημική οπτική, η ενοχή συχνά γεννιέται όταν το άτομο κρίνει τον εαυτό του εκτός πλαισίου. Αξιολογεί το παρελθόν με τα σημερινά του εργαλεία, ξεχνώντας ποια ψυχικά αποθέματα διέθετε εκείνη την περίοδο, ποια συστήματα (οικογένεια, σχέσεις, ...κοινωνικές συνθήκες) τον επηρέαζαν και ποιες άμυνες χρειάστηκε να ενεργοποιήσει για να επιβιώσει. Η «στασιμότητα» που περιγράφεις πολύ συχνά δεν είναι απουσία προσπάθειας, αλλά μια μορφή προσαρμογής σε συνθήκες που τότε ξεπερνούσαν τις δυνατότητές σου. Έτσι, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι «γιατί δεν προχώρησα;», αλλά «τι προσπαθούσα να αντέξω τότε;».

Δεύτερον, ο φόβος ότι «δεν προλαβαίνω» καθηλώνει το παρόν. Αυτό που συμβαίνει ψυχολογικά είναι μια χρονική σύγκρουση: το παρελθόν ζητά δικαίωση, το μέλλον απαιτεί επίδοση και το παρόν μένει χωρίς χώρο. Όταν ο νους εγκλωβίζεται στη σκέψη «έχω αργήσει», το νευρικό σύστημα παραμένει σε κατάσταση απειλής. Και σε κατάσταση απειλής, ο άνθρωπος δεν κινείται· παγώνει. Δεν «κολλάς» λοιπόν επειδή κοιτάς το παρελθόν· κοιτάς το παρελθόν επειδή το σύστημά σου φοβάται να κινηθεί χωρίς εγγύηση.

Τρίτον, δεν χρειάζεται να ξεχάσεις το παρελθόν· χρειάζεται να αλλάξεις τη σχέση σου μαζί του. Στη θεραπεία δεν επιδιώκουμε τη διαγραφή, αλλά την επανεγγραφή νοήματος. Μια ερώτηση που συχνά ανοίγει δρόμο είναι: αν εκείνα τα χρόνια δεν ήταν χαμένος χρόνος, αλλά χρόνος επιβίωσης, τι αλλάζει στον τρόπο που μιλάς στον εαυτό σου; Η μετατόπιση από την αυτοκατηγορία στη συμπόνια με όρια είναι καθοριστική όχι για να «δικαιολογήσεις» τα πάντα, αλλά για να μπορέσεις να κινηθείς χωρίς να κουβαλάς εσωτερική τιμωρία.

Πρακτικά, η απεμπλοκή από το παρελθόν δεν γίνεται με πίεση, αλλά με μικρές πράξεις επανατοποθέτησης στο παρόν: αναγνώρισε τι έμαθες, όχι μόνο τι έχασες· θέσε στόχους που ανήκουν στο τώρα και όχι στόχους «αναπλήρωσης»· και μίλα στον εαυτό σου όπως θα μιλούσες σε κάποιον που πέρασε δύσκολα, όχι όπως σε κάποιον που «τεμπέλιασε». Από εκεί ξεκινά η κίνηση όχι από την τιμωρία, αλλά από τη φροντίδα που επιτρέπει την αλλαγή. Διάβασε περισσότερα