Τι είναι η κρίση πανικού και πώς επηρεάζει την καρδιά χωρίς οργανικό πρόβλημα;

Η απάντηση που ζητάτε αφορά την λειτουργία του συμπαθητικού νευρικού συστήματος. Εφόσον σας απασχολεί καλό είναι να ενημερωθείτε διαβάζοντας σωστά πράγματα ή ρωτώντας ένα ψυχίατρο ή νευρολόγο. Η κρίση παρόλο που έχει πολύ έντονα σωματικά συμπτώματα δεν έχει κίνδυνο για την γενική υγεία, εκτός από την περίπτωση που έχει να κάνει με αιματοφοβία οπότε μπορεί να υπάρξει λιποθυμία λόγω παρασυμπαθητικοτονίας, δηλαδή κλείνουν οι διακόπτες του οργανισμού.

Καταλαβαίνω απόλυτα την ανησυχία σας, γιατί αυτό που περιγράφετε μοιάζει αντίθετο με την «λογική» εμπειρία μας για την καρδιά και το σώμα: πώς είναι δυνατόν να αισθάνεσαι σοβαρό πόνο ή έντονη ταχυκαρδία χωρίς να υπάρχει πραγματικό οργανικό πρόβλημα;

Μια κρίση πανικού είναι μια ξαφνική, έντονη ενεργοποίηση του νευρικού συστήματος, ειδικά του συμπαθητικού (το μέρος που ενεργοποιείται όταν το σώμα αντιλαμβάνεται κίνδυνο). Το αποτέλεσμα είναι ότι το σώμα μπαίνει σε κατάσταση «μάχης ή φυγής», σαν να κινδυνεύουμε πραγματικά. Αυτή η ενεργοποίηση προκαλεί τα συμπτώματα που περιγράφουν οι άνθρωποι: έντονη καρδιοχτύπια, αί...σθημα πνιγμού ή δυσκολίας στην αναπνοή, ζάλη, πόνο στο στήθος, τρέμουλο, ιδρώτα, αποπραγματοποίηση ή αίσθηση ότι χάνεται η πραγματικότητα.

Δεν έχουν όλοι τα ίδια συμπτώματα. Κάποιοι νιώθουν κυρίως σωματικά συμπτώματα (ταχυκαρδία, πόνος στο στήθος, μούδιασμα), άλλοι ψυχολογικά (φόβος ότι θα πεθάνουν, ότι «χάνουν τον έλεγχο») και άλλοι έναν συνδυασμό. Η διάρκεια τυπικά είναι περίπου 10 λεπτά για την έντονη κορύφωση, αλλά η αίσθηση άγχους μπορεί να διαρκέσει περισσότερο.

Το κρίσιμο είναι ότι το σώμα ενεργοποιείται σαν να υπάρχει πραγματικός κίνδυνος, αλλά η καρδιά και οι υπόλοιποι μηχανισμοί είναι φυσιολογικοί. Η ταχυκαρδία που φτάνει ακόμη και 120–140 σφυγμούς μπορεί να είναι τρομακτική και να συνοδεύεται από πόνο ή δυσφορία, αλλά δεν υποδηλώνει ότι η καρδιά έχει βλάβη, εκτός αν υπάρχει προηγούμενο καρδιολογικό πρόβλημα. Η καρδιά είναι εξαιρετικά ανθεκτικό όργανο και η προσωρινή υπερδιέγερση από άγχος δεν προκαλεί μόνιμη βλάβη σε υγιή καρδιά.

Αυτό που περιγράφετε, όμως, με καρδιακό ρυθμό πάνω από 180 σφυγμούς για περισσότερη από μια ώρα, δεν ταιριάζει με τη συνηθισμένη κρίση πανικού. Στην περίπτωση αυτή πρέπει άμεσα να αποκλειστεί οργανικό πρόβλημα (αρρυθμία, υπερθυρεοειδισμός, ηλεκτρολυτικές διαταραχές κ.ά.) με εξέταση από καρδιολόγο ή επειγόντως αν συμβαίνει τώρα. Η κρίση πανικού συνήθως δεν διαρκεί τόσο πολύ ούτε φτάνει τόσο υψηλή καρδιακή συχνότητα για παρατεταμένο χρόνο σε υγιή άτομα.

Το άγχος μπορεί να προκαλέσει αυξήσεις στον καρδιακό ρυθμό, αίσθηση πόνου ή δυσφορία, αλλά η σοβαρή παρατεταμένη ταχυκαρδία ή πόνος που διαρκεί ώρες δεν πρέπει ποτέ να αγνοηθεί. Η διάγνωση κρίσης πανικού γίνεται μόνο όταν έχουν αποκλειστεί οργανικά αίτια και το επεισόδιο ταιριάζει στα χαρακτηριστικά διάρκειας και συμπτωμάτων.

Με άλλα λόγια, ο πανικός μπορεί να μιμηθεί συμπτώματα πολύ σοβαρά για το σώμα, αλλά η καρδιά παραμένει συνήθως υγιής γιατί είναι σχεδιασμένη να αντέχει τέτοιες στιγμιαίες υπερδιεγέρσεις. Όταν όμως οι αριθμοί ξεπερνούν τα φυσιολογικά όρια ή η διάρκεια είναι ασυνήθιστη, δεν είναι θέμα «μόνο άγχους» και χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση. Διάβασε περισσότερα

Κρίση πανικού είναι έντονη, ξαφνική ενεργοποίηση του συστήματος «συναγερμού», με ταχυκαρδία, δύσπνοια, τρόμο, ζάλη, πόνο στο στήθος· δεν έχουν όλοι τα ίδια συμπτώματα. Συνήθως κορυφώνει σε 10–20 λεπτά και δεν βλάπτει την καρδιά. Όμως σφυγμοί ~180 για μία ώρα χρειάζονται άμεση ιατρική αξιολόγηση, όχι αυτοδιάγνωση.

Καλησπέρα σας ενδεχομένως να υπάρχουν συμπτώματα γενικευμένου άγχους χρειάζεται να γίνει αξολογηση και εκτίμηση από ψυχοθερπευτη

Ο εγκέφαλος, και συγκεκριμένα η αμυγδαλή, πυροδοτείται όταν δει κάποιο ερέθισμα άμεσου κινδύνου. Ας πάρουμε ένα παράδειγμα ενός κλέφτη με ένα μαχαίρι στο χέρι του.

Ο εγκέφαλος λαμβάνει το σήμα του κινδύνου και πυροδοτεί την αμυγδαλή, η οποία με την σειρά της ξεκινάει στο σώμα μας μια διαδικασία που λέγεται "fight or flight" (πολέμα ή φύγε). Πιο συγκεκριμένα, η αμυγδαλή προετοιμάζει το σώμα μας, ώστε να τρέξει μακριά και γρήγορα, ή να πολεμήσει, αναλόγως πως ζυγίζουμε την κατάσταση. Με λίγα λόγια βάζει το σώμα σε μια κατάσταση ανδρεναλίνης: αυξημένοι παλμοί, ιδρώτας, θολωμένη όραση, ώστε όλο το αίμα να πάει στο αντίστοιχο όρ...γανο για την πάλη ή την φυγή μας από αυτόν τον κίνδυνο.

Σε κρίση πανικού, ουσιαστικά η αμυγδαλή πυροδοτείται χωρίς να υπάρχει κάποιος φανερός ή πραγματικός επερχόμενος κίνδυνος, οπότε και ξεκινάει αυτή η διαδικασία. Ωστόσο, επειδή το άτομο νιώθει ότι ο κίνδυνος είναι εκεί, αλλά δεν μπορεί να τον εντοπίσει, αυτό μεγενθύνει τον φόβο, και κυριαρχεί η αίσθηση ότι το άτομο είναι απροστάτευτο, και άρα θα πεθάνει.

Αυτό συμβαίνει συνήθως λόγω κάποιου τραύματος και υποσυνείδητων συσχετισμών, αλλά συγκεκριμένα, οι λόγοι καθορίζονται από το εκάστοτε άτομο, καθώς και η διάρκεια της. Συνήθως κρατάει λίγα λεπτά. Διάβασε περισσότερα