Πώς να βοηθήσω τον σύζυγο με συμπτώματα κατάθλιψης και αϋπνία στη λοχεία;

Η έλευση ενός μωρού επιφέρει αλλαγές στη δυναμική της οικογένειας και νέους ρόλους, που βάζουν σε δοκιμασία τη συνοχή της. Η απάντηση σε μία τέτοια πρόκληση, είναι η αναγνώριση των συναισθηματικών αναγκών των μελών της οικογένειας, αλλιώς υφίσταται ο κίνδυνος της συναισθηματικής απομόνωσης.

Αυτό που περιγράφετε είναι μια πολύ φορτισμένη και ευάλωτη περίοδος για μια οικογένεια. Η λοχεία από μόνη της φέρνει μεγάλες σωματικές και ψυχικές αλλαγές, και όταν συνυπάρχει πρόβλημα υγείας αλλά και νέες ευθύνες με ένα μωρό, το σύστημα της οικογένειας συχνά δοκιμάζεται συνολικά, όχι μόνο το άτομο που γέννησε.

Είναι σημαντικό που ήδη έχετε κινητοποιηθεί, έχετε ζητήσει βοήθεια και προσπαθείτε να στηρίξετε το μωρό και τον εαυτό σας. Αυτό από μόνο του δείχνει μεγάλη ανθεκτικότητα. Ταυτόχρονα, αυτό που περιγράφετε στον σύζυγο (αϋπνία, εκνευρισμός, αποστασιοποίηση ή υπερενασχόληση με τον υπολογιστή) μπορεί να είναι σημάδια έντονου στρες ...ή καταθλιπτικής επιβάρυνσης, ειδικά σε νέους πατέρες που συχνά δεν εκφράζουν εύκολα αυτό που τους συμβαίνει.

Σε αυτές τις περιπτώσεις βοηθά πολύ να μην μπαίνουμε στη λογική της “διόρθωσης”, αλλά της επανασύνδεσης. Ακόμα και η συμβουλευτική ζεύγους μπορεί να λειτουργήσει όχι ως κάτι “βαρύ”, αλλά ως ένας πιο δημιουργικός και ασφαλής χώρος, όπου το ζευγάρι μπορεί να ξαναβρεί τρόπο επικοινωνίας μέσα από απλές βιωματικές διαδικασίες, ρόλους, εικόνες ή ακόμη και πιο παιχνιδιώδεις τεχνικές που βοηθούν να ειπωθούν πράγματα που αλλιώς μένουν δύσκολα στη λέξη.

Από την εμπειρία μου στη συμβουλευτική ζεύγους και γονέων και τη δουλειά μου σε μονάδα παιδικής προστασίας, ως επιστημονικά υπεύθυνη σε πλαίσιο υποστήριξης παιδιών, εφήβων και οικογενειών σε ιδιαίτερα απαιτητικές συνθήκες, έχω δει ότι οι οικογενειακές δυσκολίες δεν “μένουν στάσιμες”. Με την κατάλληλη υποστήριξη μπορούν να μετακινηθούν, να επεξεργαστούν και σταδιακά να μετατραπούν σε πιο λειτουργικούς τρόπους σύνδεσης και συνεργασίας μέσα στην οικογένεια.

Μια ήπια και συχνά αποτελεσματική προσέγγιση είναι να του το προτείνετε όχι ως “δέσμευση για θεραπεία”, αλλά ως μια πρώτη δοκιμαστική συνάντηση — κάτι του τύπου «ας το δούμε μία φορά και μετά αποφασίζουμε». Πολλές φορές, όταν μειώνεται η πίεση και υπάρχει περιθώριο επιλογής, οι άνθρωποι είναι πιο δεκτικοί να μπουν έστω σε μια αρχική επαφή, η οποία από μόνη της μπορεί να λειτουργήσει ήδη ανακουφιστικά και να ανοίξει έναν διαφορετικό τρόπο επικοινωνίας.

Και αυτό είναι ίσως το πιο ενθαρρυντικό κομμάτι: ακόμα κι όταν μια περίοδος μοιάζει χαοτική, δεν σημαίνει ότι η δυναμική της σχέσης έχει χαθεί. Σημαίνει απλώς ότι χρειάζεται έναν ασφαλή χώρο και λίγο χρόνο για να επαναρυθμιστεί. Και μέσα από μικρά, σταθερά βήματα, υπάρχει πραγματικά η δυνατότητα η οικογένεια να ξαναβρεί ισορροπία και να σταθεί πιο δυνατά σε αυτή τη νέα της φάση. Read more

Καλημέρα σας, να σας ζήσει το μωράκι σας. Η περίοδος που βρίσκεστε είναι απαιτητική και σας επιβαρύνει ιδιαίτερα σωματικά και ψυχικά. Μπράβο σας που βρίσκεστε τρόπους να ανταποκρίνεστε στην καθημερινότητα. Σε αυτή τη περίοδο χρειάζεστε στήριξη, δυστυχώς δεν μπορείτε να πείσετε κάποιον άλλον άνθρωπο να βοηθηθεί άμεσα. Προσπαθήστε στη παρούσα φάση να φροντίσετε τη σωματική και ψυχική σας υγεία, κυρίως για το καλό του μωρού σας.

Καλησπέρα σας, πράγματι είναι μια πολύ δύσκολη περίοδος και φαίνεται να έχετε κάπως χάσει την συνοχή σας σαν ζευγάρι. Το καλύτερο θα ήταν να μπορούσατε να κάνετε ψυχοθεραπεία ζεύγους ώστε να συντονιστείτε στις ανάγκες, τα θέλω σας και να χαράξετε κοινή πορεία. Αυτό που συμβαίνει στον σύζυγο σας είναι κάτι που συνέβη μέσα στην σχέση σας μετά την γέννα, οπότε αυτό είναι και το πλαίσιο στο οποίο θα πρέπει να αναζητήσετε βοήθεια από επαγγελματία ψυχικής υγείας.

Καλησπέρα σας. Αυτό που περιγράφετε είναι αρκετά συχνό στην περίοδο μετά τη γέννηση η προσαρμογή δεν επηρεάζει μόνο τη μητέρα, αλλά και τον σύντροφο, με άγχος, αϋπνία και ευερεθιστότητα. Το πιο βοηθητικό σε αυτή τη φάση είναι μια ήπια και μη επικριτική προσέγγιση: εκφράστε την ανησυχία σας με όρους φροντίδας («σε βλέπω κουρασμένο/πιεσμένο και ανησυχώ για σένα»), χωρίς πίεση ή επιμονή. Συχνά, η αντίσταση μειώνεται όταν το αίτημα δεν βιώνεται ως «υποχρέωση». Μπορείτε επίσης να προτείνετε πιο «μικρά» βήματα, όπως μια αρχική συζήτηση με ειδικό ή ακόμη και μια απλή ιατρική αξιολόγηση για τον ύπνο, αντί για άμεση δέσμε...υση σε θεραπεία. Παράλληλα, βοηθά η ενίσχυση βασικών ρουτινών (σταθερό ωράριο ύπνου, περιορισμός οθονών τη νύχτα), καθώς η αϋπνία συχνά επιβαρύνει σημαντικά τη διάθεση. Σημαντικό είναι επίσης να διατηρήσετε και εσείς τα δικά σας στηρίγματα, γιατί ήδη βρίσκεστε σε απαιτητική περίοδο. Αν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, μια αξιολόγηση από ψυχολόγο ή ψυχίατρο θα ήταν χρήσιμη. Με υποστηρικτική στάση και σταδιακά βήματα, συνήθως η κατάσταση μπορεί να βελτιωθεί. Read more

Καλησπέρα σας.
Καταρχάς, είναι πολύ σημαντικό ότι μέσα σε μία τόσο απαιτητική περίοδο έχετε ήδη ζητήσει βοήθεια — ιατρική, ψυχολογική και πρακτική στο σπίτι. Αυτό δείχνει ότι προσπαθείτε να φροντίσετε και εσάς και το μωρό, παρόλο που η λοχεία και το θέμα υγείας που αναφέρετε σας δυσκολεύουν αρκετά.
Σε σχέση με τον σύζυγό σας, αυτά που περιγράφετε —αϋπνία, εκνευρισμός, ένταση, απόσυρση μπροστά στον υπολογιστή— δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι «καταρρέει», αλλά είναι σημάδια ότι πιθανόν δυσκολεύεται και ο ίδιος να διαχειριστεί την πίεση της νέας συνθήκης. Η γέννηση ενός παιδιού, ακόμη κι όταν είναι επιθυμητή, αλλάζει απότομα τις ...ισορροπίες, τους ρόλους, τον ύπνο, την αίσθηση ελευθερίας και πολλές φορές φέρνει στην επιφάνεια άγχος, φόβο ή αίσθημα ανεπάρκειας και στους δύο γονείς.
Θα σας πρότεινα, όσο μπορείτε, να προσπαθήσετε να του μιλήσετε σε μία ήρεμη στιγμή, όχι την ώρα της έντασης. Όχι με κατηγορία τύπου «δεν βοηθάς» ή «κάθεσαι στον υπολογιστή», αλλά περισσότερο με κάτι όπως: «Σε βλέπω ότι δεν είσαι καλά, ανησυχώ για σένα και για εμάς, και θα ήθελα να μην το περάσεις μόνος σου». Μερικές φορές οι άνθρωποι αναβάλλουν την επαφή με τον ψυχολόγο όχι επειδή δεν τη χρειάζονται, αλλά επειδή νιώθουν ότι αν το παραδεχτούν, θα φανεί πως δεν τα καταφέρνουν.
Παράλληλα, είναι σημαντικό να θυμάστε ότι δεν είναι δική σας ευθύνη να τον “κρατήσετε” μόνη σας, ειδικά τώρα που κι εσείς είστε σε λοχεία και αντιμετωπίζετε θέμα υγείας. Μπορείτε να τον ενθαρρύνετε να επικοινωνήσει άμεσα με την ψυχολόγο του ή με έναν ειδικό ψυχικής υγείας, αλλά χρειάζεται και εκείνος να αναλάβει αυτό το βήμα. Αν υπάρχει κάποιο κοντινό υποστηρικτικό πρόσωπο που εμπιστεύεστε —οικογένεια, φίλος, άνθρωπος που μπορεί πρακτικά να βοηθήσει— θα είχε νόημα να μπει πιο ενεργά στο πλάνο στήριξης, έστω προσωρινά.
Ίσως βοηθούσε επίσης να οργανωθείτε πολύ πρακτικά: ποιος αναλαμβάνει τι μέσα στη μέρα, ποιες ώρες ξεκουράζεται ο καθένας, ποιος μπορεί να βοηθήσει με το μωρό και ποιες ανάγκες είναι άμεσες. Σε τέτοιες περιόδους, πολλές φορές δεν αρκεί η καλή πρόθεση· χρειάζεται ένα πολύ συγκεκριμένο πλάνο στήριξης.
Αν δείτε ότι η αϋπνία επιμένει, ότι η διάθεσή του χειροτερεύει, ότι αποσύρεται περισσότερο ή ότι εκφράζει σκέψεις πως δεν αντέχει, τότε καλό είναι να ζητηθεί άμεσα επαγγελματική βοήθεια. Και αν υπάρξει οποιαδήποτε αναφορά σε αυτοκαταστροφικές σκέψεις ή φόβος ότι μπορεί να βλάψει τον εαυτό του ή κάποιον άλλον, τότε χρειάζεται άμεση επικοινωνία με γιατρό ή υπηρεσία επείγουσας βοήθειας.
Με λίγα λόγια: καλά κάνετε και ανησυχείτε, αλλά δεν χρειάζεται να το σηκώσετε μόνη σας. Αυτή τη στιγμή χρειάζεται φροντίδα όλο το οικογενειακό σύστημα —εσείς, ο σύζυγός σας και το μωρό— με πρακτική βοήθεια, καθαρή επικοινωνία και στήριξη από ειδικούς. Read more

Επειδή δεν δίνετε λεπτομέρειες σε σχέση με το τι ακριβώς σας συμβαίνει, είναι δύσκολο να σας απαντήσουμε στοχευμένα. Είναι ελπιδοφόρο το γεγονός ότι έχετε φροντίσει να έχετε επαγγελματική βοήθεια για εσάς και το μωρό. Ωστόσο, δεν μπορούμε να προτείνουμε κάτι για τον σύζυγο πέρα απ' το να ζητήσει ο ίδιος επαγγελματική βοήθεια, κάτι το οποίο έχετε ήδη προτείνει κι εσείς. Αντιλαμβάνομαι την ανησυχία σας για την κατάσταση, ωστόσο πολλές φορές οι άνθρωποι βρίσκονται σε άρνηση ή αναβάλλουν την αναζήτηση βοήθειας όταν πονάνε ψυχικά. Επομένως, χρειάζεται και από μεριάς σας υπομονή και κατανόηση προς τον σύζυγο, όπως άλλωστε φαντάζομαι ζητάτε κι α...π' τον ίδιο σε αυτή τη δύσκολη περίοδο που διανύετε. Read more

Καλησπέρα σας μια ενέργεια που μπορεί να βοηθήσει το σύζυγο είναι η έναρξη ψυχοθεραπείας

Κατανοώ πόσο πιεστική είναι αυτή η περίοδος για όλους σας. Σε μια συστημική οπτική, η δυσκολία του συζύγου φαίνεται να συνδέεται με τη συνολική αλλαγή ρόλων και την ένταση στο οικογενειακό σύστημα. Είναι σημαντικό να του εκφράσετε με ηρεμία την ανησυχία σας και να τον ενθαρρύνετε ξανά για επαφή με την ψυχολόγο του, χωρίς πίεση αλλά με σταθερότητα. Παράλληλα, βοηθά να αναζητήσετε μικρούς τρόπους κοινής αποφόρτισης και πρακτικής υποστήριξης. Αν τα συμπτώματα επιμένουν, ίσως μια κοινή συνεδρία ως ζευγάρι να είναι πιο αποδεκτή για εκείνον. Σημαντική είναι και η δική σας αυτο-φροντίδα. Μην ξεχνάτε πως αν δεν είστε εσείς καλά δεν θα είναι κανείς γύ...ρω σας. Read more

Περνάτε πολλά και οι δυο. Αυτό που δείχνει ο σύζυγός σας μοιάζει περισσότερο με εξάντληση παρά αδιαφορία. Πείτε του ήρεμα πως τον βλέπετε να δυσκολεύεται και ανησυχείτε. Προτείνετε ένα συγκεκριμένο ραντεβού με ειδικό. Ζητήστε βοήθεια γύρω σας. Δεν χρειάζεται να το αντέξετε μόνοι σας μαζί τώρα.