Πώς να στηρίξω τον άντρα μου με άγχος και να διαχειριστώ το δικό μου στρες;

Καλησπέρα σας. Φαίνεται να βρίσκεστε σε μια επώδυνη θέση και εσείς και ο άντρας σας και να έχετε και οι δύο ανάγκη από φροντίδα και υποστήριξη, ο καθένας ανάλογα με τις δυσκολίες του. Καταλαβαίνω απόλυτα το οικονομικό κομμάτι. Υπάρχουν δωρεάν υπηρεσίες και δομές που παρέχουν συγκεκριμένο αριθμό συνεδριών, όπως δήμοι, κέντρα ψυχικής υγείας κ.λ.π. Περιγράφετε μια κατάσταση όπυ θα μπορούσατε να λάβετε υποστήριξη ξεχωριστά από εκείνον αλλά και μαζί του, σε κοινές συνεδρίες, προκειμένου να επικοινωνείτε άμεσα τις σκέψεις και τα συναισθήματα σας με την βοήθεια ενός ειδικού.

Αυτό που ζείτε είναι εξαιρετικά βαρύ και απαιτητικό, και είναι σημαντικό να ειπωθεί ξεκάθαρα ότι δεν είστε αδύναμη ούτε υπερβολική για τον τρόπο που αντιδράτε. Βρίσκεστε σε ρόλο φροντιστή ενός ανθρώπου που αυτή τη στιγμή έχει απορρυθμιστεί ψυχικά, ενώ ταυτόχρονα προσπαθείτε να κρατήσετε όρθια τη δική σας ζωή. Αυτό από μόνο του αρκεί για να εξαντλήσει οποιονδήποτε.

Ο άντρας σας φαίνεται να έχει περάσει από μια κατάσταση λειτουργικού άγχους σε μια οξεία απορρύθμιση, πυροδοτημένη από μια μεγάλη αλλαγή και απώλεια ελέγχου. Οι επαναλαμβανόμενες συζητήσεις γύρω από τα ίδια θέματα, χωρίς κατάληξη, δεν είναι ουσιαστική επεξεργασία· είνα...ι ένας τρόπος ανακούφισης του άγχους μέσω επαναδιαβεβαίωσης. Για λίγο η ένταση πέφτει, αλλά μακροπρόθεσμα το άγχος συντηρείται. Σε αυτό έχετε δίκιο: αν μπαίνετε συνεχώς σε αυτούς τους κύκλους, άθελά σας γίνεστε μέρος του μηχανισμού που κρατά το πρόβλημα ζωντανό.

Το να βάζετε όρια δεν σημαίνει ότι δεν τον στηρίζετε. Σημαίνει ότι προσπαθείτε να τον βοηθήσετε χωρίς να καταρρεύσετε μαζί του. Μπορείτε να είστε παρούσα, να τον ακούτε, αλλά ταυτόχρονα να λέτε με ήρεμο τρόπο ότι αυτή η συζήτηση δεν τον βοηθά αυτή τη στιγμή και ότι είναι κάτι που χρειάζεται να δουλευτεί στον χώρο της θεραπείας. Δεν είναι δική σας δουλειά να του δώσετε λύσεις ούτε να “ξεμπλοκάρετε” το μυαλό του. Αυτός είναι ο ρόλος του ψυχολόγου και της θεραπευτικής διαδικασίας.

Όσον αφορά τις κρίσεις και τα σωματικά επεισόδια, αυτό που συμβαίνει είναι ότι προσπαθεί με ένταση να διώξει σκέψεις και αισθήματα, και αυτό τα κάνει πιο δυνατά. Εσείς μπορείτε να βοηθήσετε περισσότερο όχι προσπαθώντας να τον καθησυχάσετε ή να τον πείσετε, αλλά παραμένοντας σταθερή και ήρεμη, λέγοντας ότι βλέπετε πόσο δύσκολο είναι, ότι δεν κινδυνεύει, και ότι το σώμα του αντιδρά στο άγχος. Όσο λιγότερο “δραματοποιείται” η στιγμή γύρω του, τόσο πιο εύκολα θα περάσει.

Τώρα, το πιο κρίσιμο κομμάτι είναι εσείς. Τα σωματικά σας συμπτώματα, οι συνεχείς μικρές ασθένειες, το βάρος στο στήθος, τα κλάματα, είναι σημάδια δευτερογενούς εξάντλησης και χρόνιου στρες. Το σώμα σας κάνει ακριβώς αυτό που κάνει και το σώμα του άντρα σας: προσπαθεί να αντέξει κάτι παραπάνω από όσο του αναλογεί. Δεν είναι τυχαίο ότι αρρωσταίνετε συχνά, ούτε ότι “πέφτετε” μόλις περάσει κάτι. Δεν είναι υποχονδρία· είναι κόπωση.

Ακόμη κι αν δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή δυνατότητα για ψυχοθεραπεία για εσάς, είναι ζωτικής σημασίας να αναγνωρίσετε ότι χρειάζεστε χώρο που δεν περιστρέφεται γύρω από το πρόβλημα του άντρα σας. Μικρά, σταθερά πράγματα που είναι μόνο δικά σας – έστω λίγη ώρα σιωπής, μια βόλτα, μια δραστηριότητα που δεν σχετίζεται με το άγχος – δεν είναι πολυτέλεια, είναι ψυχική επιβίωση. Επίσης, αν υπάρχει έστω ένα άτομο στο οποίο μπορείτε να μιλήσετε χωρίς να “κρατιέστε”, αυτό λειτουργεί προστατευτικά.

Το πιο σημαντικό που χρειάζεται να κρατήσετε είναι πως δεν μπορείτε να τον “σώσετε” μόνη σας. Μπορείτε να σταθείτε δίπλα του, αλλά όχι να σηκώσετε όλο το βάρος. Η θεραπεία του είναι σε εξέλιξη και χρειάζεται χρόνο. Το ίδιο ισχύει και για εσάς. Αν καταρρεύσετε, δεν θα βοηθηθεί κανείς. Read more

Καλησπέρα σας. Λυπάμαι πολύ για την κατάσταση που βιώνει ο σύζυγός σας και, κατ' επέκταση, κι εσείς η ίδια. Είναι πολύ θετικό που πέρα από τη φαρμακευτική αγωγή, ο σύζυγος έχει προχωρήσει και σε ψυχοθεραπεία, αφού φαίνεται πώς λόγω της αλλαγής στον εργασιακό τομέα βιώνει μια δύσκολη κι απαιτητική χρονική περίοδο με έξαρση της συμπτωματολογίας του. Αυτό που περιγράφετε, η διαρκής ανάγκη για συζήτηση των ίδιων θεμάτων (rumination), τροφοδοτεί πράγματι έναν φαύλο κύκλο, αφού η όποια συζήτηση ενδέχεται να προσφέρει κάποια ανακούφιση στον ίδιο, η οποία όμως πιθανότατα θα είναι στιγμιαία και προσωρινή, οδηγώντας τον σύντομα σε μια εκ νέου ανάγκ...η για συζήτηση των θεμάτων. Κλινικά, η από πλευράς σας οριοθέτηση είναι μια πολύ καλή πρακτική και βοηθά περισσότερο από την απεριόριστη συζήτηση επί των θεμάτων. Όσον αφορά εσάς, αυτό που περιγράφετε πως βιώνετε είναι αναμενόμενο, αφού έχετε επωμιστεί ένα βάρος φροντιστή/κουβαλητή της δυσφορίας, κάτι που επηρεάζει τόσο συναισθηματικά όσο και σωματικά (π.χ. γαστρεντερικές ενοχλήσεις, ενώ οι εξετάσεις σας είναι καλές). Σίγουρα θα ήταν καλύτερη επιλογή η αναζήτηση εξατομικευμένης υποστήριξης από έναν ειδικό ψυχικής υγείας, ώστε να σας στηρίξει, αντιλαμβάνομαι όμως πως βάσει της κατάστασης που περιγράφετε είναι για τη δεδομένη στιγμή απαγορευτικό. Αυτό που θα μπορούσατε να κάνετε είναι να προσπαθήσετε η οριοθέτηση των συζητήσεων να είναι χρονικά συγκεκριμένη (π.χ. 20 λεπτά την ημέρα, μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή), να διατηρήσετε όσο γίνεται μια δομημένη και σταθερή καθημερινότητα (καλός ύπνος, καλή διατροφή, ένα ημερήσιο περπάτημα για αποφόρτιση, θέσπιση προσωπικού χρόνου όπου θα κάνετε μια δραστηριότητα που απολαμβάνετε) ή να δοκιμάσετε καθημερινές τεχνικές αναπνοής προς αποφόρτιση και ρύθμιση (π.χ. διαφραγματική αναπνοή με αργή εισπνοή και αργή εκπνοή όπου προσέχετε να μην φουσκώνει ο θώρακας αλλά η κοιλιά). Όσον αφορά την βοήθεια που μπορείτε να προσφέρετε στον σύζυγο, θα πρότεινα πέρα από την σαφή οριοθέτηση, να του υπενθυμίζετε πως κάνει μια αξιόλογη προσπάθεια, με τη βοήθεια ειδικών, ώστε να ανακουφιστεί από το βάρος που καλείται να διαχειριστεί μεθοδικά. Επιπλέον, μπορείτε να ενισχύεται φανερά όποια βήματα παρατηρείτε, έστω και μικρά (π.χ. μια έξοδο, μια επιτυχία του στο να ακολουθήσει την οριοθέτηση και να μην συζητήσει όσα τον απασχολούν εκτός χρόνου που δίνεται για τη συζήτηση αυτή), καθώς η θετική ανατροφοδότηση βοηθά πραγματικά πολύ την ενίσχυση του κινήτρου. Κάτι ακόμη που μπορείτε να κάνετε είναι μια ανοιχτή συζήτηση με τον ίδιο, όπου θα τον ρωτήσετε πώς θα μπορούσατε να βοηθήσετε εκτός της συζήτησης για τα θέματα που τον απασχολούν, καθώς πολλές φορές μπορεί η μια πλευρά να έχει ανάγκη κάτι πολύ απλό (όπως π.χ. το να καθίσει μαζί με το άλλο άτομο ακόμη και σε σιωπή), δηλώνοντας πως αντιλαμβάνεστε πως βιώνει κάτι απαιτητικό και πως είστε πρόθυμη να ακούσετε τι χρειάζεται. Τέλος, θα σας πρότεινα καθημερινά να ορίσετε κι ένα χρονικό διάστημα έστω μικρό (π.χ. 10 λεπτά) κατά το οποίο θα κάθεστε μαζί συζητώντας οτιδήποτε άλλο πέρα από τα ζητήματα που τον/σας απασχολούν, ώστε να φροντίσετε παράλληλα και την μεταξύ σας σύνδεση ως ζευγάρι, καθώς η κατάσταση που περιγράφετε είναι αναμενόμενο να επηρεάζει και την μεταξύ σας αλληλεπίδραση. Εύχομαι πραγματικά σύντομη βελτίωση και ψυχική δύναμη και στις δύο πλευρές. Να είστε καλά! Read more

Χαίρετε. Καταλαβαίνω οτι βιωνετε και βιώνει μια δύσκολη περίοδο συναισθηματικά και ψυχολογικά. Πέρα της στενής συνεργασίας με τον ψυχιατρο του, θα σας προτεινα ψυχοθεραπεία, ατομική και για εσας. Όλη η προσπάθεια σας θέλει χρονο και χρειάζεστε και εσείς υποστήριξη. Καταλαβαινω οτι το οικονομικο ειναι σοβαρο θεμα. Ισως να βρισκατε καππιον δημοσιο φορεα? Υπαρχουν δομες, αν και δεν γνωριζω πολλες, που προσφερουν ψυχοθεοραπεια δωρεαν. Ακομα και ο δημος εχει τετοιες υπηρεσίες. Ελπίζω να βοήθησα.

Από αυτά που αναφέρεται φαίνεται ότι έχετε πάρει το ρόλο φροντιστή και αυτό από μόνο του είναι ψυχικά και σωματικά απαιτητικό.
Σωστά αντιλαμβάνεστε ότι οι ατελείωτες συζητήσεις γύρω από τα ίδια θέματα μπορούν να τροφοδοτούν τον φαύλο κύκλο του άγχους. Τα όρια που βάζετε δεν είναι απόρριψη, είναι φροντίδα. Μπορείτε ήρεμα να του λέτε ότι τον ακούσατε, ότι καταλαβαίνετε τη δυσκολία του, αλλά ότι η επανάληψη δεν τον βοηθά και πως αυτά χρειάζεται να δουλεύουν στη θεραπεία του. Η σταθερότητα, όχι οι συνεχείς απαντήσεις, είναι αυτό που βοηθά περισσότερο.
Οι κρίσεις και τα σωματικά συμπτώματα που έχετε, προφανώς είναι εκδηλώσεις έντονου άγχου...ς.
Το σώμα σας δείχνει ότι έχει κουραστεί και τα ψυχοσωματικά είναι η φωνή του να το ακούσετε.
Αν η ατομική θεραπεία δεν είναι εφικτή, αναζητήστε δωρεάν δομές ψυχικής υγείας. Read more